Editie 3 - Vlaardingen op weg naar gezonde begroting

In deze derde editie van de nieuwsbrief ‘Op weg naar een gezonde begroting’ vindt u een korte terugblik op de bijeenkomsten van de werkgroepen van afgelopen dinsdag (18 februari). In de werkgroepen werden de discussienota’s per onderwerp besproken die het college afgelopen vrijdag aan de raad heeft aangeboden. 

Met input uit de eerdere werkgroepen, de uitgangspunten uit de Toekomstvisie en de uitkomsten van de enquête onder de Vlaardingse bevolking is er voor de vier onderwerpen (Veiligheid, Sociaal Domein, Onderwijs en Wonen) een eerste opzet voor het herstelplan gemaakt in de vorm van discussienota’s. In de nota’s schetst het college de eerste punten: wat zien we in Vlaardingen op deze beleidsterreinen, wat willen we bereiken en wat kunnen we daar dan aan doen? Wat nog ontbreekt is die heel cruciale vraag: wat gaat dat dan kosten en opleveren? Daar wordt op dit moment druk aan gewerkt en gerekend. 

Wethouder Sebastiaan Nieuwland trapte de avond af met een korte terugblik op het proces tot nu toe. Ook gaf hij aan dat het college deze derde avond wilde benutten om op een aantal punten nog met de raad in discussie te gaan alvorens dit om te schrijven naar een herstelplan. Om van deze discussienota’s naar een herstelplan te komen, wordt nu dus gewerkt aan de vertaalslag naar een financiële onderbouwing en prognose. In het herstelplan staat immers hoe Vlaardingen voor een sluitende meerjarenbegroting in 2023 gaat zorgen. Daarvoor zijn duidelijke keuzes nodig die we in het herstelplan maken. Waar gaan we voor als stad en, aan de hand daarvan, hoe gaan we dan ons geld inzetten? Dat moet op een andere manier dan nu. 

Sebastiaan Nieuwland aan het woord tijdens een presentatie over het herstelplan

Werkgroepen

Voor inbreng voor het herstelplan zijn werkgroepen opgezet waarin leden van de gemeenteraad, medewerkers van de gemeentelijke organisatie en het college van burgemeester en wethouders samen naar ombuigingsrichtingen zoeken. De werkgroepen zijn ingericht naar de vier thema’s Wonen, Veiligheid, Sociaal domein en Onderwijs. 

Afgelopen dinsdag kwamen de werkgroepen voor de derde keer (de werkgroep wonen al voor de vierde keer) bij elkaar om te werken aan oplossingen voor het forse tekort op de begroting. 

 

Wonen

Bij de start van de vierde bijeenkomst nam Wethouder Ivana Somers, portefeuillehouder Wonen, het woord. Om Vlaardingen op het gebied van Wonen structureel in de lift te krijgen, zijn een aantal acties noodzakelijk: 

  1. Opstellen nieuwe Woonvisie. Hierin staat als noodzaak opgenomen het realiseren van 5.200 nieuwbouwwoningen centraal.
  2. Aanpak van high impact projecten, waarbij een aantal projecten in de stad topprioriteit krijgen waardoor we investeren in het stadsaanzicht en de leefbaarheid op belangrijke, toonaangevende plekken in de stad.
  3. Gebiedsontwikkeling 2.0. Hierbij wordt onder andere het huidige grond- en erfpachtbeleid herijkt, meer regionale en nationale samenwerking en positionering van Vlaardingen en meer proactief handelen bij subsidiemogelijkheden.
  4. Opstellen paraplubestemmingsplan Wonen met versneld invoeren woonvergunning. 

In de bijeenkomst kwam naar voren dat de werkgroepleden elkaar op veel punten konden vinden, maar dat er ook nog vragen en zorgpunten zijn. Zo werd de vraag gesteld wat wij precies verstaan onder ‘dure huizen’. Aan welke prijscategorie denken wij dan? De Rotterdamwet en het onderzoeken van ontwikkelmogelijkheden in Holy Noord leverde veel gespreksstof op en werden gekenmerkt als zorgpunt. Aan het eind van de avond trok wethouder Ivana Somers de conclusie dat op de 4 actiepunten consensus is, maar dat verder inhoudelijk nog aandacht besteed moet worden aan de verder uitwerking en de financiële effecten op korte en langere termijn.

Ivana Somers aan het woord tijdens een presentatie over het herstelplan

Sociaal Domein

Wethouder Jacky Silos gaf de aftrap met een korte toelichting op de discussienota over het sociaal domein. In deze discussienota staan de kaders waarbinnen we ombuigingen willen doen. We willen ombuigingen realiseren langs drie lijnen: omslag van sectoraal naar integraal en vraaggericht werken, omslag van zorg naar preventie en vroegsignalering én beter organiseren van onze regierol in het sociaal domein.   

Enkele raadsleden hadden vragen over het wijknetwerk: wat is het precies, leggen we daarmee niet nog meer last op de mantelzorg en is het iets nieuws terwijl we al wijkteams hebben? Wethouder Bart de Leede en Jacky Silos leggen uit dat het er met name om gaat dat allerlei organisaties en professionals in de wijken - van de huisarts tot de voetbalclub en de buurtsupermarkt – elkaar beter weten te vinden zodat problemen van inwoners in een vroeg stadium worden gesignaleerd en zo dure zorg kan worden voorkomen. De wijkteams worden op dit moment opgeslokt door vaak complexe zorgvragen van inwoners. 

Verder vragen raadsleden zich af of bepaalde ombuigingsplannen van ons mogelijk niet door kunnen gaan omdat we binnen  het sociaal domein vertegenwoordigd zijn in meerdere samenwerkingsverbanden. Dit kan soms een complicerende factor zijn. Dat hangt mede af van hoe ingrijpend de plannen zijn voor de organisaties zélf of van de mate waarin zij gevolgen hebben voor de uitvoeringspraktijk in de twee buurgemeenten. Het leveren van lokaal maatwerk of het starten van een pilot is sowieso mogelijk.

Tot slot werd gevraagd of het persoonsgebonden budget nog terug komt in de plannen. De wethouder geeft aan dat dit mogelijk in het uitvoeringsplan terug komt. Het uitvoeringsplan is een uitwerking van het herstelplan en het binnenkort aan te bieden herijkte beleid sociaal domein. Ook wordt aandacht gevraagd voor het opnemen in het herstelplan van het naar werk begeleiden van inwoners om daarmee zorg- en ondersteuningskosten te voorkomen.   

Werkgroep in de burgerzaal

Onderwijs

Wethouder Jacky Silos geeft aan dat de discussienota een weerspiegeling is van wat er de afgelopen twee weken is besproken in de werkgroep onderwijs. Ze vraagt of de vijf in het stuk genoemde mogelijkheden voor ombuigingen door raadsleden worden gedeeld en herkend. Raadsleden geven aan dat ze de besproken onderwerpen herkennen in de discussienota. Wel geven enkele raadsleden aan dat ze uitzien naar de financiële onderbouwing om hun mening te kunnen vormen. Ook geeft een raadslid aan te willen weten wat de afspraken zijn die we eerder gemaakt hebben met schoolbesturen over duurzaamheidsmaatregelen. Bij de behandeling van het Integraal Huisvestingsplan (IHP) in de raad komen de duurzaamheidsmaatregelen verder aan bod. Ten aanzien van het onderwerp doordecentralisatie geeft één raadslid aan twijfels te hebben over het gedeeld eigenaarschap. Het raadslid vraagt aandacht voor het niet teveel investeren in onderzoek naar de mogelijkheden hiervan. 

 

Veiligheid

We moeten investeren om de veiligheid in Vlaardingen te vergroten. Dat is de conclusie die portefeuillehouder Bas Eenhoorn trekt uit de opbrengst van de raadswerkgroepen, Vlaardingers, het college en de ambtelijke organisatie. Na twee sessies met de raadswerkgroepen is afgelopen dinsdag tijdens de derde sessie de opbrengst besproken. 

De raadsleden hadden nog een aantal verduidelijkende vragen aan de portefeuillehouder en nog wat opmerkingen om de resultaten bij te schaven. Het is belangrijk dat er aandacht komt voor strategische communicatie. Dus niet alleen je successen communiceren maar ook vooral de preventieve kracht van communicatie benutten. De samenhang tussen de vier verschillende speerpunten mag duidelijker worden. Bijvoorbeeld door bij onderwijs ook te kijken naar vroegsignalering, naar jongeren en hun gedrag. Of adresfraude, dat zowel bij Wonen als bij Veiligheid een thema is. 

Ook werd aandacht gevraagd voor de hoogte van de investeringen. Wat kosten eventuele maatregelen en hoe verdient zich dat terug. En kunnen we bijvoorbeeld meer doen met bestuurlijke boetes? In de komende weken wordt duidelijker hoe om te gaan met investeringen en waar de samenhang tussen de verschillende speerpunten en de samenwerking tussen verschillende partijen wordt gevonden. 

 

Hoe verder?

Nu de discussienota’s zijn besproken met de gemeenteraad worden ze verder aangescherpt en verwerkt in het herstelplan.

Aanstaande donderdag ontvangt de gemeente ook de plannen van de uitvoeringsorganisaties Minters, Stroomopwaarts en ROGplus om ombuigingen te realiseren op het terrein van het sociale domein. De plannen van de uitvoeringsorganisaties worden uiteraard ook verwerkt in het herstelplan. 

Op 3 maart bespreekt het college het herstelplan en vervolgens kan de gemeenteraad in maart besluiten of dit het plan is waarmee Vlaardingen aan de slag wil. Het college biedt het herstelplan eind maart aan de provincie aan. Vervolgens kan de provincie beoordelen of het plan voldoende vertrouwen biedt dat Vlaardingen op deze manier richting een sluitende begroting kan werken, en of het aanleiding is om het preventief toezicht te beëindigen.