Gemeente Vlaardingen - Geschiedenis 't Hof / Oranjepark
- Home >
- Leven in Vlaardingen >
- Projecten >
- 't Hof / Oranjepark >
- Geschiedenis 't Hof / Oranjepark
-
Leven in Vlaardingen
- Digitaal loket
- Projecten
- Gebieden / wijken
- Wonen en leefomgeving
- Ruimtelijke plannen en bestemmingsplannen
- Werk en inkomen
- Bijzondere bijstand / Krijg nou wat!
- Zorg en welzijn
- Kinderen, jongeren en gezin
- Verkeer
- Natuur
- Milieu en water
- Historie, kunst en cultuur
- Sport: Vlaardingen actief en gezond
- Burgerparticipatie
- Veiligheid
- Trouwen in Vlaardingen
- Servicepunt Vrijwilligers
Geschiedenis 't Hof / Oranjepark
Renoveren hard nodig
Park 't Hof is oorspronkelijk de tuin van een vroeg 17e-eeuwse buitenplaats. Het landgoed werd in 1870 als openbaar park geopend en in 1938 met het Oranjepark uitgebreid. Beide parken kampen momenteel met beheerproblemen. Vooral wateroverlast is een ernstig probleem. Renoveren is daarom hard nodig.
Prentbriefkaart uit 1913. Bloemenperk gezien vanaf de knuppelbrug tussen eiland en oostelijk parkdeel.
Historische tuinarchitectuur
Volgens Oldenburgers Historische Tuinen is 't Hof een historisch park dat het verdient om behouden te blijven met vakkundig beheer. Vooral de unieke ligging aan de haven en de aanwijsbare overblijfselen uit de historische tuinarchitectuur springen in het oog.
Classicistisch slangendoolhof
Pieter van Ruytenburch (1562-1627) kocht in 1611 de grond waarop het huidige Hof ligt. Hij bouwde zijn huis op een strategische plek aan het vaarwater richting Delft en Den Haag. Zijn bekende zoon Wilhem van Ruytenburch - de man in het geel op de Nachtwacht - liet er na 1627 een veel voornamer huis bouwen in Hollands classicistische bouwstijl. Na een oorspronkelijke start als boomgaard met moestuinen en visvijver kreeg ook de tuin Hollands classicistische kenmerken, bijvoorbeeld het omgeven van de tuin door een gracht en boomsingel of hagen. Speciaal is dat de tuinen van 't Hof verdiept lagen ten opzichte van het huis aan de Hoflaan. Ook een slangendoolhof op de kade was typerend voor de Hollands classicistische tuinaanleg.
Het slangendoolhof is op deze kaart uit 1632 van Balthasar Florisz. Van Berkenrode goed te zien.
Tussen 1685 en 1750 volgde de Frans classicistische tuinkunst met lange zichtassen die uitzicht gaven op het vrije landschap oostwaarts. Bijzonder waren een sterrenbos en de lange buxusparterres die men zag vanuit het huis. Het sierperk langs de kade, met tuinbeelden, was uniek voor Nederland.
Gemeentelijk park vanaf 1870
Via huwelijkssluiting kwam de heerlijkheid in 1719 in het bezit van de familie Van Leyden. In 1830 heeft de familie Van Leyden het Hof aan de gemeente verkocht, waarna het huis is afgebroken. De tuin van 't Hof werd in 1870 als gemeentelijk park in gebruik genomen.
Stadsplattegrond uit circa 1925. Het ziekenhuis is geopend in 1900.
Gardeneske stijl doet intrede
In die periode (vanaf circa 1860) raakte de gardeneske landschapsstijl in Nederland in de mode. Deze stijl staat bekend om het toepassen van veel ronde perken, waarbinnen verschillende soorten - vaak exotische - bloemrijke sierbomen en kleurige sierheesters geïsoleerd werden aangeplant. Ook 't Hof werd in deze stijl omgevormd. En hoewel deze vorm van aanleg in de meeste openbare parken in Nederland verdwenen is, is de oorspronkelijk 19e-eeuwse perkenindeling in het Hof nog aardig zichtbaar. Men kan spreken van een voor Nederland unieke gardeneske situatie, hoewel deze pas weer optimaal te zien zal zijn met een bijbehorende beplanting.
Plattegrond 1941. Het park is nu volledig in gardeneske stijl aangelegd. Ook het Oranjepark is aangelegd.
In 1938 is ’t Hof uitgebreid met het Oranjepark. Het Oranjepark werd niet zoals ’t Hof een tuinachtig park, maar meer een echt park met strak gebogen waterpartijen, slingerende paden en ruime gazons, afgewisseld met forse heesterpartijen en boomgroepen. De Hogelaan vormt als oude dijk de ruggengraat in de twee-eenheid van ’t Hof en het Oranjepark.
Alle illustraties komen uit de collectie van het Stadsarchief Vlaardingen.
Park 't Hof is oorspronkelijk de tuin van een vroeg 17e-eeuwse buitenplaats. Het landgoed werd in 1870 als openbaar park geopend en in 1938 met het Oranjepark uitgebreid. Beide parken kampen momenteel met beheerproblemen. Vooral wateroverlast is een ernstig probleem. Renoveren is daarom hard nodig.
Prentbriefkaart uit 1913. Bloemenperk gezien vanaf de knuppelbrug tussen eiland en oostelijk parkdeel.
Historische tuinarchitectuur
Volgens Oldenburgers Historische Tuinen is 't Hof een historisch park dat het verdient om behouden te blijven met vakkundig beheer. Vooral de unieke ligging aan de haven en de aanwijsbare overblijfselen uit de historische tuinarchitectuur springen in het oog.
Classicistisch slangendoolhof
Pieter van Ruytenburch (1562-1627) kocht in 1611 de grond waarop het huidige Hof ligt. Hij bouwde zijn huis op een strategische plek aan het vaarwater richting Delft en Den Haag. Zijn bekende zoon Wilhem van Ruytenburch - de man in het geel op de Nachtwacht - liet er na 1627 een veel voornamer huis bouwen in Hollands classicistische bouwstijl. Na een oorspronkelijke start als boomgaard met moestuinen en visvijver kreeg ook de tuin Hollands classicistische kenmerken, bijvoorbeeld het omgeven van de tuin door een gracht en boomsingel of hagen. Speciaal is dat de tuinen van 't Hof verdiept lagen ten opzichte van het huis aan de Hoflaan. Ook een slangendoolhof op de kade was typerend voor de Hollands classicistische tuinaanleg.
Het slangendoolhof is op deze kaart uit 1632 van Balthasar Florisz. Van Berkenrode goed te zien.
Tussen 1685 en 1750 volgde de Frans classicistische tuinkunst met lange zichtassen die uitzicht gaven op het vrije landschap oostwaarts. Bijzonder waren een sterrenbos en de lange buxusparterres die men zag vanuit het huis. Het sierperk langs de kade, met tuinbeelden, was uniek voor Nederland.
Op deze kaart uit circa 1750 (Grondteekening der Stede Vlaardingen door Spinder) zijn het sterrenbos (rechts) en de sierperken goed weergegeven.
Gemeentelijk park vanaf 1870
Via huwelijkssluiting kwam de heerlijkheid in 1719 in het bezit van de familie Van Leyden. In 1830 heeft de familie Van Leyden het Hof aan de gemeente verkocht, waarna het huis is afgebroken. De tuin van 't Hof werd in 1870 als gemeentelijk park in gebruik genomen.
Stadsplattegrond uit circa 1925. Het ziekenhuis is geopend in 1900.
Gardeneske stijl doet intrede
In die periode (vanaf circa 1860) raakte de gardeneske landschapsstijl in Nederland in de mode. Deze stijl staat bekend om het toepassen van veel ronde perken, waarbinnen verschillende soorten - vaak exotische - bloemrijke sierbomen en kleurige sierheesters geïsoleerd werden aangeplant. Ook 't Hof werd in deze stijl omgevormd. En hoewel deze vorm van aanleg in de meeste openbare parken in Nederland verdwenen is, is de oorspronkelijk 19e-eeuwse perkenindeling in het Hof nog aardig zichtbaar. Men kan spreken van een voor Nederland unieke gardeneske situatie, hoewel deze pas weer optimaal te zien zal zijn met een bijbehorende beplanting.
Plattegrond 1941. Het park is nu volledig in gardeneske stijl aangelegd. Ook het Oranjepark is aangelegd.
In 1938 is ’t Hof uitgebreid met het Oranjepark. Het Oranjepark werd niet zoals ’t Hof een tuinachtig park, maar meer een echt park met strak gebogen waterpartijen, slingerende paden en ruime gazons, afgewisseld met forse heesterpartijen en boomgroepen. De Hogelaan vormt als oude dijk de ruggengraat in de twee-eenheid van ’t Hof en het Oranjepark.
Alle illustraties komen uit de collectie van het Stadsarchief Vlaardingen.