Tijdens een wandeling door de Broekpolder langs de randen van de Vlaardingse Vaart zie je in april en mei prachtige goudgele super-boterbloemen bloeien. Ook in de natte graslanden langs de Boonervliet kom je deze goudgele parels veel tegen. Het zijn de dotterbloemen.
De plant komt van nature overal in onze regio voor waar het maar nat genoeg is. Overbemesting, ontwatering en teveel maaien hebben er in de loop der jaren voor gezorgd dat hij op veel plaatsen is verdwenen.
De dotterbloem kun je als hij niet bloeit goed herkennen aan de ronde bladeren (Het lijken wel mini plompenbladeren) die vanuit het hart van de plant komen. Als hij eenmaal in bloei is... dan is herkenning een eitje! En daar heeft hij vermoedelijk ook zijn naam aan te danken: dotter is verwant met dodder en dat woord vindt zijn oorsprong bij dooier.
Dotterbloemen houden wel van een tikkeltje mest. Dat verklaart ook dat ze het vaak nog lang uithouden in matig bemeste graslanden. Ze worden er duidelijk groter en als gevolg van de toegevoegde stikstof ook donkerder. Ook bloeien ze daar beter dan op de schrale gemaaide oorspronkelijke rietlanden. Op de Vlietlanden kun je dat goed zien. Vooral de eerste meter langs de waterkant zijn de planten een stuk groter en vitaler. Hier hebben de voedingsstoffen uit het water hun invloed. Als ze bloeien valt het verschil goed op.
Hoewel de hoofdbloei niet in maart maar april/mei valt wilden we deze plant toch nu voor het voetlicht brengen omdat er deze maand normaliter in de Heemtuin al meerdere gewone dotterbloemen staan te bloeien... uiteraard is dit jaar de uitzondering die de regel dus bevestigd!
Ook in het Natuurpark in de Holy staan Dotterbloemen. Met name op het orchideeëneilandje. Speciaal voor de Dotters zijn we het afgelopen najaar eens “lui” geweest! We hebben voor het eerst in dertig jaar het van de knotwilgen afkomstige blad niet weggehaald. Wetende dat we er ook andere, door ons minder gewenste plantensoorten, mee stimuleren hebben we het toch gedaan om de Dotterbloemen te bevoordelen. Afhankelijk van de ontwikkelingen dit jaar oordelen we in de loop van de zomer of we in het najaar misschien weer een klein beetje blad laten liggen. Veel zal het dan niet zijn want we willen geen verruiging.
Behalve de gewone dotterbloem bestaat er ook een spindotterbloem. In het Natuurpark in de Holy hebben we deze plant vele jaren gehad. We vrezen dat we hem nu kwijt zijn: tijdens slootwerk door derden is hij per ongeluk verwijderd…..we hopen dat er wat zaad in het slootje is blijven liggen….
De spindotterbloem lijkt sterk op de gewone dotterbloem. Hij is een slag forser en altijd donkergroen. De bloemen zijn nog groter. De naam heeft hij gekregen omdat hij “wortelspinnen” op de knopen van de stengelleden maakt: een aanpassing aan zijn andere levenswijze.
De zeldzame spindotterbloem hoort thuis in de getijdengebieden van bijvoorbeeld de Oude Maas. In de Rhoonse Grienden groeit hij volop in de slootjes. Daar wordt hij twee keer per etmaal overspoeld met slibrijk water en gaat dan kopje onder. Deze forse planten vermeerderen zich hier vooral door met de zware stengels opnieuw in de modderbodem te wortelen, een aanpassing aan de extreme levensomstandigheden.
In tuincentra bieden ze de dotter te koop aan. Vaak betreft dat “gevuldbloemige” exemplaren. Deze hebben geen vijf maar een heleboel bloemdekblaadjes. Deze vorm is (op natuurlijke wijze) ontstaan doordat de meeldraden vergoeiden. Met doorkweken is deze afwijking verder vermeerderd. Bij veel sierplantensoorten wordt deze gevuldbloemigheid kunstmatig opgewekt. (onder andere rozen en chrysanten)
Nieuw Insectenhotel in de Heemtuin!
Zoals elk jaar gaat de Heemtuin (tussen de Frank van Borselenstraat en de Marnixlaan) ook dit jaar weer op 15 maart open. Tussen 09.00 en 16.00 uur bent u dagelijks weer van harte welkom!
Ook deze winter hebben we weer flink ons best gedaan om hier alles op tijd gereed te hebben en te zorgen dat de tuin er weer pico bello bij komt te staan.
Het zal velen bekend zijn dat begin januari het “Insectenhotel” door een of andere “held” in de fik is gestoken. Vele honderden (of meer!) rupsen, poppen en volwassen insecten zijn zinloos vermoord…. De pers heeft er uitgebreid aandacht aan besteed.
Zoals we in de media hebben beloofd, hebben wij ons uiterste best gedaan om voor de opening een nieuw insectenhotel te hebben. Dat streven hebben wij met hulp van onze collega’s waar kunnen maken! We staan er klaar voor om u tijdens uw bezoek over te mogen vertellen!
Wanneer u half maart de tuin komt bezoeken zult u merken dat veel planten later bloeien dan normaal. De lange koudeperiodes hebben de bloei van sommige soorten lang uitgesteld. Het is goed mogelijk dat de Sneeuwklokjes nog bloeien! In normale jaren zijn ze dan al aan het zaad vormen.
Ook enkele pollen van de Gewone dotterbloem hebben meestal begin maart al enkele bloemen. Dit jaar zijn de planten op het moment dat we dit verhaaltje schrijven (4 maart) nog volledig in winterrust.
De wilde narcissen zullen ongetwijfeld bloeien. Een aantal Stengelloze sleutelbloemen zullen dat zeker ook doen. Maar of de eerste Bosanemonen bloeien? Meestal zijn er al wel enkele open tijdens de opening van de tuin.